Co posadzić w cieniu - rośliny cieniolubne

Często spotykam się z pytaniem, jakie rośliny można sadzić w cieniu. Które gatunki poradzą sobie przy niedostatecznym nasłonecznieniu albo pod koronami starszych drzew? Roślin cieniolubnych, a właściwie cienioznośnych jest całkiem sporo. Naturalnie rosną one w zacienieniu tworząc runo i podszyt, więc będą dobrze wyglądały tworząc zielone kobierce pod drzewami.

Patio zajezdni tramwajowej Franowo w Poznaniu, na pierwszym planie runianka japońska, fot. oazazieleni.pl

Runianka japońska
Jednym z moich ulubieńców, który zielonym kobiercem zarośnie cieniste miejsca jest runianka japońska (Pachysandra terminalis). Ta niewielka krzewinka osiąga wysokość około 15-20 cm. Jej dużą zaletą są zimozielone liście. Rośliny zakwitają wczesną wiosną, bo już na początku kwietnia i są chętnie odwiedzane przez pszczoły. Moje murarki właśnie rozpoczynają sezon od kwitnącej runianki i hiacyntów. Dla osiągnięcia zielonego kobierca rośliny sadzimy co około 35-45 cm. Runianki nie są kłopotliwe w uprawie. Nie znoszą jednak ciężkiej gleby i zalewania korzeni, a w czasie długotrwałych upałów wymagają podlewania. Ale to jak większość roślin. 

kwitnąca runianka japońska, fot. oazazieleni.pl

Barwinek pospolity
Barwinek pospolity (Vinca minor) jest fajną propozycją do cienia. Również to niska, zimozielona krzewinka. Szybko utworzy gęsty, zielony dywanik, który wiosną przyozdobi się fioletowymi kwiatkami, a jeśli posadzimy obmianę 'Alba' - to białymi. Co kilka lat jednak cześć jego pędów zamiera i jest sporo brązowych liści. Najszybszym sposobem na odmłodzenie roślin jest skoszenie ich kosiarką. Barwinki szybko się zregenerują. Inne informacje i propozycje dla barwinka znajdziecie we wcześniejszym wpisie. 

barwinek pospolity, fot. oazazieleni.pl 

Sadzenie krzewinek
Nie polecam sadzenia krzewinek na popularnej włókninie, ponieważ nie mogą się one wtedy naturalnie rozrastać i ukorzeniać. Nasz zielony dywanik nie będzie tak piękny i gęsty. 


Funkie
Szybki efekt w zarastaniu cienistych miejsc osiągniemy sadząc funkie (Hosta). Największą zaletą funkii są duże liście, które świetnie wypełniają teren i stanowią kontrast dla wielu roślin o małych liściach. Do tego dzięki setkom dostępnych odmian różniących się kolorystyką i kształtami wybarwień na liściach możemy osiągnąć ciekawe efekty. Jeden mały minus przy funkiach to zima, kiedy po wycięciu suchych liści aż do kwietnia mamy gołą ziemią. Dlatego teren między funkiami często obsadzam runianką i barwinkiem, aby również zimą coś się tam działo. Więcej o uprawie funkii możecie przeczytać tutaj. Znajdziecie tam również przegląd pięknych odmian. 

funkia w otoczeniu konwalii i bluszczu, fot. oazazieleni.pl

Bukszpan wieczniezielony
Prawdziwym klasykiem, który znosi zacienienie jest bukszpan wieczniezielony (Buxus sempervirens). Dodatkową zaletą jest oczywiście możliwość cięcia bukszpanu w praktycznie dowolne formy. Dzięki temu zastosowanie tej rośliny jest możliwe zarówno w ogrodach rustykalnych jak i nowoczesnych. 

szachownica z bukszpanu, fot. oazazieleni.pl

Bluszcz pospolity
Bluszcz pospolity (Hedera helix) sprawdzi się zarówno jako cienioznośne pnącze przy zacienionych murach oraz jako roślina okrywowa pod drzewami. Musimy jednak pamiętać o jego możliwościach i co jakiś czas skontrolować, czy nie zadusza drzew, po których się wspina, a w razie potrzeby przyciąć. 

bluszcz pospolity, fot. oazazieleni.pl

Paprocie
Liczne gatunki paproci możemy sadzić w grupach oraz w sąsiedztwie roślin o dużych liściach, np. funkii, wśród których paprocie wyglądają najpiękniej. Dzięki paprociom możemy stworzyć w ogrodzie bardzo klimatyczny zakątek.  

paprocie, fot. oazazieleni.pl

Tawułki i parzydło leśne
Ale nie tylko rośliny ozdobne z liści możemy sadzić w cieniu. Polecam również pięknie kwitnące byliny tworzące mgiełkę delikatnych kwiatów: tawułki chińskie, tawułki Arendsa oraz trochę wyższe parzydło leśne. Ich drobne liście kontrastują z wielkimi liśćmi funkii, przez co często projektuję je obok siebie. 

parzydło leśne, fot. oazazieleni.pl

Hortensje
Cienioznośne są również krzewy hortensji (Hydrangea). Niejednokrotnie rozpisywałam się już o niezwykle dekoracyjnych kwiatostanach hortensji bukietowych, ogrodowych oraz drzewiastych. Kocham te rośliny za ich długie i niezwykle efektowne kwitnienie, jednak są już niemal tak popularne jak storczyki w oknach i odczuwam lekkie przesycenie tematem. Może warto odkryć inne gatunki? Obecnie rozpoczynam przygodę z hortensją dębolistną.

hortensja bukietowa, fot. oazazieleni.pl

Trawy i turzyce do cienia

Trawy przeważnie muszą rosnąć w miejscach słonecznych. Czasem jednak potrzebujemy w miejscu zacienionym roślin o wąskich liściach, które dodadzą naszej kompozycji nieco lekkości i będą kontrastowały z szerokimi liśćmi funkii czy hortensji. Wtedy sięgam po turzycę muskegońską przypominającą małe palemki (Carex muskingumensis) i zimozieloną turzycę Morrowa (Carex morrowii) o zwartym pokroju. Wyglądem przypominają one trawy, a świetnie sprawdzą się w cieniu. Turzyca muskegońska wymaga jednak regularnego podlewania i świetnie sprawdza się nawet w podmokłych miejscach. 

turzyca muskegońska,  fot. oazazieleni.pl

turzyca Morrowa 'Ice Dance', fot. oazazieleni.pl

Drzewa do miejsc zacienionych i częściowo zacienionych
Nie wszystkie drzewa poradzą sobie przy niewystarczającej ilości światła. Często z taką sytuacją spotykamy się przy projektowaniu zieleni wzdłuż północnej ściany wysokich budynków, na patio i na tarasach. 

Propozycją do takich miejsc są graby pospolite, które dobrze rosną w zacienieniu i jeszcze bardzo dobrze znoszą cięcie, dzięki czemu możemy z nich tworzyć zielone ściany, żywopłoty i inne kształty. O moich słabościach do grabów pisałam całkiem niedawno - zapraszam. 

grab pospolity, fot. oazazieleni.pl

Bardziej egzotycznym przykładem jest grujecznik japoński. W cieniu rośnie on całkiem dobrze, a jego oryginalny pokrój będzie ciekawą ozdobą. Więcej o grujeczniku przeczytacie tutaj. 

grujecznik japoński, fot. oazazieleni.pl

Ale się rozpisałam, a zupełnie zapomniałam o cisach. To niezastąpione iglaki do cienia. Możemy z nich tworzyć zarówno niskie, jak i wysokie żywopłoty. Pięknie wyglądają również sadzone pojedynczo jako solitery, szczególnie cis pospolity 'Dovastoniana' o nieregularnym pokroju. 

Jak wynika z powyższego roślin do cienia jest całkiem sporo i możemy z nich tworzyć bardzo oryginalne i złożone układy. A jakie są Wasze ulubione rośliny cieniolubne? Zapraszam do zamieszczania zdjęć własnych cieniolubnych rabatek. 

Grujecznik japoński - efektowne niewielkie drzewo

Ciekawą propozycją drzewa nawet do niewielkiego ogrodu jest grujecznik japoński (Cercidiphyllum japonicum). Bardzo lubię szczególnie jego formy wielopniowe, które świetnie wyglądają jako solitery w ogrodach, na skwerach i w patio. Drzewo to z pewnością zasługuje na naszą uwagę i popularyzację. 

Podstawowymi zaletami grujecznika są:

- niewielkie rozmiary - nigdy nie stanie się wielkim drzewem, które w małych ogrodach zacienia wszystko wokół;

- zmienne zabarwienie liści w ciągu roku - czyli nie tylko kolorowymi kwiatami zapewnimy zmienność w naszym ogrodzie, ale również drzewami o ciekawym i różnorodnym w czasie sezonu zabarwieniu liści;

- może rosnąć w cieniu innych drzew, za budynkami czy w patio, czyli tam gdzie wiele innych drzew będzie miało zbyt ciemno. Oczywiście z wyjątkiem m.in. grabów pospolitych.

grujecznik jap., fot. oazazieleni.pl

Drzewo to w swojej ojczyźnie - Japonii dorasta nawet do 30 m wysokości. W naszym klimacie przeważnie osiąga wysokość 10 m tworząc przeważnie bardzo malownicze formy wielopniowe. Drzewka w młodym wieku są ugałęzione od dołu i przypominają wysokie krzewy, a ich krona jest walcowata albo stożkowata. 

Oryginalne liście

Poza pięknym pokrojem grujeczniki wyróżniają się niezwykle oryginalnymi listkami. Są one sercowate i okrągławe. Dodatkową zaletą jest ich sezonowa zmienność zabarwienia. Młode, wiosenne liście mają kolor brunatnoczerwony. W ciągu sezonu zielenieją, a jesienią znów wybarwiają się w odcieniach od złotego, poprzez pomarańczowy do bordowego. Opadłe liście nawet pachną. Stąd grujecznik określa się mianem piernikowego drzewa. Dla mnie jednak zapach jego opadłych liści nie jest niczym szczególnym.

 

grujecznik japoński - jesienne wybarwienie liści, fot. oazazieleni.pl 

grujecznik japoński - liście w sezonie, fot. oazazieleni.pl

Kwiaty grujeczników tworzą delikatną różową mgiełkę wokół pędów, pojawiają się w kwietniu. Są one bardzo drobne.

grujecznik japoński - kwiaty, fot. oazazieleni.pl

Stanowisko

Grujecznik wymaga częściowego zacienienia, dobrze rośnie pod koronami innych drzew, a także w grupach. Drzewa możemy sadzić w sąsiedztwie budynków, nawet od północnej i wschodniej strony, gdzie przeważnie jest najciemniej. Gleba powinna być przepuszczalna, urodzajna i lekko kwaśna. Nie sadźmy grujeczników w bardzo piaszczystym podłożu. Ziemia taka wymaga wymieszania z kompostem i kwaśnym torfem. W ten sposób wzbogacimy ją w substancje pokarmowe, zakwasimy i poprawimy zdolność magazynowania wody. Grujeczniki bowiem słabiej rosną w miejscach bardzo suchych i w czasie niedoborów wody wymagają podlewania. Dobrze radzą sobie w sąsiedztwie zbiorników wodnych. 

grujecznik japoński - liście, fot. oazazieleni.pl

Zastosowanie

Przede wszystkim polecam do małych ogrodów, gdzie nie możemy pozwolić sobie na większe drzewa. W dużych ogrodach grujeczniki sprawdzą się jako solitery sadzone na tle trawnika. Drzewo to jest również ciekawą propozycją do zieleni osiedlowej oraz na skwery. Nie polecam jednak sadzenia w wąskich pasach drogowych, gdzie będą narażone na szkodliwe działanie soli drogowej. Ciekawy pokrój i oryginalne zabarwienie będzie również ciekawą ozdobą tarasów i patio w biurowcach. 

Grujecznik od kilku lat rośnie w patio budynku biurowego Zajezdni Franowo w Poznaniu, gdzie jest niewątpliwą ozdobą miejsca. Właśnie na etapie projektu poszukiwałam tam niewielkiego i efektownego drzewa i mój wybór padł właśnie na ten gatunek.

grujecznik w Zajezdni Franowo w Poznaniu, fot. oazazieleni.pl

Trawnik kontra kret - montaż siatki przeciw kretom

Nasz wypielęgnowany trawnik,  jeśli zostanie wybrany przez kreta,  to w krótkim czasie bardziej przypomina pole w czasie wykopków niż zielony dywan. Sposobów walki z tym szkodnikiem jest kilka: swojsko brzmiące puszki na metalowych prętach, świece dymne oraz walka wręcz. Nie gwarantują jednak one sukcesu, ponieważ nawet jeśli zniechęcimy jednego kreta do odwiedzania naszego ogrodu, to zawsze mogą pojawić się inne.

fot. oazazieleni.pl

Sposobem, który na lata zabezpieczy nasz trawnik jest zamontowanie siatki przeciw kretom. Musimy jednak o tym pamiętać już na etapie zakładania trawnika. Siatkę możemy zastosować zarówno przy trawniku zakładanym z siewu oraz pod rozkładaną rolką. Przy takim sposobie najważniejsza jest głębokość ułożenia siatki oraz dokładność montażu. Na stykach rolek oraz przy obrzeżach nie możemy zostawiać wolnych przestrzeni, które mogą stać się bramą do raju dla kreta.

Najważniejsze zasady montażu siatki

Podstawową sprawą jest odpowiednia głębokość i dokładność wykonania. Siatki nie polecam montować zbyt głęboko, czyli na 15-20 cm, ponieważ czasem krety dostają się z boków i od góry, a wtedy nie mogąc opuścić trawnika buszują w nim na całego. Nie możemy też montować siatki zbyt płytko, ponieważ przy późniejszej wertykulacji trawnika siatka jest wyciągana na wierzch. Znam ogród,  gdzie została położona około 1 cm pod wysiewanym trawnikiem. Trawnik ten w miejscach zacienionych pod drzewami zarósł mchem, a przy próbie wertykulacji siatka wkręcała się w maszynę.  Ale co gorsze nawet wygrabienie mchu okazało się niemożliwe. Trzeba było usunąć całą siatkę i założyć trawnik od nowa.  

Optymalną głębokością układania siatki jest 5-6 cm. Wówczas zostawiamy miejsce dla pracy aeratora i wertykulatora, które przeważnie nacinają darń na 2-3 cm.

Dokładność montażu polega na wykonaniu zakładek szerokości minimum 10 cm między poszczególnymi rolkami siatki oraz dokładnym przyszpileniu siatki do podłoża.  Musimy ją również wywinąć do góry przy brzegu trawnika albo przy obrzeżu.  Jeśli planujemy automatyczne nawadnianie trawnika,  to rury rozprowadzające wodę oraz podejścia do zraszaczy montujemy pod siatką.

Wielkość oczek oraz rodzaj materiału

Producenci oferują siatki z tworzyw oraz metalowe. Lżejsze i łatwiejsze w montażu są siatki plastikowe. Metalowe muszą być ocynkowane. Bardzo istotnym parametrem przy wyborze materiału jest wielkość oczek. Im siatka drobniejsza, tym lepiej. Najlepsze będą siatki o oczkach wielkości 10-12 mm. Możemy jeszcze wybrać oczka 16 mm, jednak te 18-20 mm już są zbyt duże i nie będą pewną barierą przeciw kretom.

siatka przeciw kretom - oczka 12 mm, fot. oazazieleni.pl

Ceny

Siatki w tworzyw kosztują około 1-2 zł za m2. Biorąc jednak pod uwagę, że trawniki mają przeważnie powierzchnię kilkuset metrów, to już jest pewien wydatek, jednak warto go ponieść i przez lata cieszyć się  pięknym i wolnym od kopców trawnikiem.

Zapotrzebowanie na siatkę

Przy zamówieniu siatki powinniśmy dodać przynajmniej 10-15% na zakładki i docięcia.

Etapy montażu

Wyrównujemy i wałujemy teren pod trawnik (najlepiej walcem o wadze około 50 kg). Na tak przygotowanym gruncie układamy siatkę pamiętając o zakładkach długości 10 cm i dokładnym dociśnięciu szpilkami. Możemy je kupić razem z siatką albo wykonać samemu z wygiętych drutów ocynkowanych.  Siatkę wywijamy do góry przy obrzeżach oraz brzegu rabat. Teren zasypujemy ziemią urodzajną,  ponownie wałujemy i wysiewamy nasiona traw albo rozkładamy darń z rolki.

etapy montażu siatki, fot. oazazieleni.pl

Najbardziej mrozoodporne bambusy do ogrodu

bambusy, fot. oazazieleni.pl

Z każdym rokiem bambusy w naszych ogrodach, a także na balkonach i tarasach stają się bardziej popularne, a coraz więcej osób ma imponujące kolekcje roślin z tej grupy. Bambusy uchodzą jednak za dosyć kapryśne, a wiele z nich nie zimuje w naszym klimacie. Jednak kilka rodzajów z powodzeniem możemy uprawić w naszych ogrodach.

Muszę przyznać, że bambusy intrygowały mnie od lat. W tym roku planuję jeszcze przesadzić moje okazy na nową rabatę z elementami z dalekiego wschodu i oczywiście pięknymi klonami, dereniem kousa, grujecznikiem japońskim. Projekt już jest, część roślin także. Zdjęcia z realizacji wkrótce. 

Bambusy kępowe

Do najbardziej mrozoodpornych należą bambusy kępowe z rodzaju Fargesia. Nie wytwarzają one ekspansywnych rozłogów, nie potrzebują więc barier korzeniowych. Całkiem dobrze zimują w naszym klimacie. Oczywiście bardzo ważnej jest odpowiednie stanowisko. Sadzimy je w osłoniętym miejscu, zapewniamy odpowiednią ilość wody w upalne i suche lata oraz w czasie niedoborów wody jesienią, a nawet zimą w w czasie bezmroźnych dni.

Z grupy tej szczególnie polecam dwa gatunki charakteryzujące się malowniczo przewisającymi pędami: Fargesia murielae oraz Fargesia rufa.

Fargesia, fot. oazazieleni.pl

Bambusy drzewiaste

Bambusy z tej grupy cenimy najbardziej z uwagi na ich oryginalne pędy. Właśnie bambusy drzewiaste wyróżniają się wysokością, a także grubymi pędami, które w zależności od gatunku albo odmiany mogą być również ciekawie wybarwione. Bambusy drzewiaste w naszym klimacie mogą osiągnąć wysokość nawet 4-6 m. Są one jednak ekspansywne i najbezpieczniej otoczyć je barierami korzeniowymi. Rodzajem bambusów drzewiastych, który najlepiej u nas zimuje jest Phyllostachys, do którego należy wiele ciekawych gatunków i odmian:

Phyllotachys aureosulcata f. aureocaulis

Forma ta wyróżnia się jednymi z najbardziej żółtych pędów oraz dobrą mrozoodpornością. Dorasta do około 4-4,5 m wysokości. Szybko rośnie.

Phyllotachys aureosulcata f. aureocaulis, fot. oazazieleni.pl

Phyllotachys aureosulcata f. aureocaulis, fot. oazazieleni.pl

Phyllotachys aureosulcata f. aureocaulis, fot. oazazieleni.pl

Phyllotachys aureosulcata f. spectabilis

Bambus wyróżnia się ciekawą kolorystyką pędów, które są wybarwione na jasno żółty kolor, a dodatkowo występują na nich charakterystyczne podłużne, jasnozielone pasy. Cześć pędów rośnie krzywo tworząc charakterystyczne zygzaki. Mrozoodporność jest dobra. Dorasta nawet do 5 m wysokości, a pędy osiągają 3-4 cm średnicy. Jest ekspansywny, szybko się rozrasta. 

Phyllotachys aureosulcata f. spectabilis, fot. oazazieleni.pl

Phyllotachys aureosulcata f. spectabilis, fot. oazazieleni.pl

Phyllostachys nuda

Bambus ten uważany jest za jeden z lepiej zimujących w naszym klimacie. Przez co możemy spotkać okazałe, rozrośnięte egzemplarze tego gatunku. Pędy są zielone, a najmłodsze ich części mają ciemnozielony, prawie czarny kolor. Na jego tle wyróżniają się charakterystyczne jasne obrączki zlokalizowane pod węzłami. Gatunek dorasta do około 4-5 m wysokości.

Phyllotachys nuda, fot. oazazieleni.pl

Uprawa

W naszym kraju bambusy najlepiej zimują w zachodniej i południowej części oraz pasie nadmorskim. Ważnej jest jednak również osłonięte i ciepłe stanowisko. Wiele bambusów przemarza w czasie surowych zim, jednak potrafią również zregenerować się z korzeni. Właściwie dla bambusów najtrudniejszy jest koniec zimy, kiedy to przeważnie wysychają w czasie wysuszających wiatrów i silniejszej już operacji słonecznej. Ponieważ poprzez zimozielone liście tracą wodę, a nie mogą jej pobrać z zamarzniętego podłoża. Jeszcze trudniejsza sytuacja występuje w donicach. Dlatego podlewanie roślin przed zimą i w czasie odwilży jest tak ważne.

Podłoże

Bambusy dobrze rosną na żyznych i przepuszczalnych gruntach. Na ciężkich glinach ze stagnującą wodą często ich korzenie zaczynają gnić. Możemy jednak nieco poprawić sytuację przez wykonanie drenażu, np. w postaci wykopania obok posadzonych roślin rowu wypełnionego żwirem. Natomiast słabe piaszczyste gleby powinniśmy przed posadzeniem w nich bambusów wzbogacić kompostem. Bambusy wymagają podłoża lekko kwaśnego. Przy uprawie w donicach ziemię uniwersalną mieszamy z kwaśnym torfem i piaskiem w proporcji 2:1:1.

Sadzenie

Bambusy sadzimy na tej samej głębokości, co rosły w doniczce, szkodzi im zbyt głębokie posadzenie, ponieważ do korzeni dociera mniej tlenu. Przez pierwsze kilka tygodni po posadzeniu rośliny podlewamy regularnie, w późniejszym czasie nie wymagają one ciągłego podlewania.

Bariery korzeniowe

Bambusy drzewiaste są bardzo ekspansywne i najbezpieczniej otoczyć je barierami korzeniowymi. W tym celu do głębokości 60 cm bambusy otaczamy mocną folią, matą, np. HDPE o grubości 1 mm, tworzywem PCV. 

Pielęgnacja

Podlewanie w czasie niedoborów wody, w czasie suszy przez zimą oraz pod koniec zimy i na przedwiośniu w bezmroźne dni, kiedy w czasie silnej operacji słonecznej rośliny szybko tracą wodę.

Nawożenie

Bambusy są roślinami o wysokich potrzebach nawozowych. Wymagają corocznego nawożenia nawozem wieloskładnikowym pod koniec kwietnia oraz na przełomie lipca i sierpnia nawozem jesiennym o zwiększonej zawartości potasu i żelaza, aby rośliny dobrze przygotowały się do zimy. Możemy również wiosną rośliny nawieźć długodziałającym nawozem dla bambusów i wówczas rośliny będą miały zapewnione składniki pokarmowe na cały sezon. 

Cięcie

Bambusy bardzo dobrze znoszą cięcie. Możemy z nich formować gęste żywopłoty, oczywiście na zacisznych stanowiskach, aby co roku po zimie nie musiały wypuszczać korony od nowa. 

Bambusy w donicach

Bardzo modne staje się sadzenie bambusów na tarasach. Świetnie korespondują one z nowoczesną architekturą oraz elementami ze stali kortenowskiej czy nierdzewnej, a także betonem architektonicznym. W wielu sytuacjach na tarasach jednak to rośliny jednoroczne, ponieważ bardzo często zasychają w czasie zimy. Nie piszę oczywiście o wszystkich sytuacjach, ponieważ widziałam różne bambusy zimujące na balkonach, ale były one otoczone bardzo troskliwą opieką. Rodzajem, który najlepiej poradzi sobie w uprawie doniczkowej jest Fargesia. 

Pierwszą czynnością jest wybór odpowiednio dużej donicy. Jeśli kupiliśmy roślinę w doniczce o średnicy 20 cm, to powinniśmy ją przesadzić do donicy o średnicy około 40 cm. Donica powinna być również o kilka cm wyższa od tej, w której rósł bambus. Donica musi mieć otwory umożliwiające odpływ wody. Na dnie donicy sypiemy 5 cm drenażu najlepiej z keramzytu, ponieważ jest lekki i nadaje się na balkony i tarasy. Donicę wypełniamy podłożem. Ziemię uniwersalną mieszamy z kwaśnym torfem i piaskiem w proporcji 2:1:1. Po posadzeniu roślin na takiej samej głębokości, jak rosły wcześniej, jeszcze uzupełniam donicę 1-2 cm keramzytu, aby ziemia w czasie deszczu nie rozchlapywała się po balonie.

Bambusy na balkonach wymagają częstszego podlewania, niż te w gruncie, ponieważ często są pozbawione możliwości podlania przez deszcz. Nie przelewajmy jednak bambusów, ponieważ w stagnującej wodzie szybko gniją. Konieczna jest regularna kontrola wilgotności podłoża. Bambusy również same sygnalizują, że już mocno przesychają, gdy zaczynają zwijać liście. Koniecznie podlewamy rośliny w czasie upałów, a także przed zimą i zimą w bezmroźne dni. 

Na zimę w miejscach bardzo nasłonecznionych warto osłonić bambusy cieniówką ogrodniczą zamontowaną np. do barierki. Pozwoli to ograniczyć utratę wody w czasie słonecznych, zimowych dni. 

Fioletowa mgiełka kwiatów do ogrodu

Moje ulubione trio w postaci kwitnącej fioletowej mgiełki stanowią: szałwia omszona, lawenda wąskolistna i perowskia łobodolistna. Rośliny te często sadzę w niedalekim sąsiedztwie od siebie, ponieważ kwitną bezpośrednio po sobie i dzięki nim na rabacie przez kilka miesięcy mam mgiełkę drobnych, fioletowych kwiatów.

Szałwia omszona 'Blaukonigin' (Salvia nemorosa 'Blaukonigin') - bylina dorastająca do wysokości 30-40 cm, kwitnie w czerwcu tworząc fioletowe kobierce. Po pierwszym kwitnieniu rośliny przycinamy na początku lipca i wówczas zakwitną ponownie pod koniec sierpnia. Rewelacyjnie sprawdza się sadzona w dużych grupach, jako roślina okrywowa. 

szałwia omszona - Poznań - skwer przy ul. Traugutta, fot. oazazieleni.pl

szałwia omszona - Poznań - skwer przy ul. Traugutta, fot. oazazieleni.pl

Lawenda wąskolistna (Lavandula angustifolia) - tej rośliny nie trzeba szczególnie przedstawiać, ponieważ jest znana głównie ze swojego lawendowego aromatu. Kwitnie od początku lipca do sierpnia, września, a jej początek kwitnienia pokrywa się z końcówką kwitnienia szałwii omszonej. Odpowiednio przycięta powtarza kwitnienie we wrześniu. Dorasta do około 50 cm wysokości. Świetnie sprawdza się w ogrodach żwirowych, śródziemnomorskich, a także jako roślina na obwódki rabat. Idealna jest również do donic i pojemników.

lawenda wąskolistna, fot. oazazieleni.pl

Perowskia łobodolistna (Perovskie atriplicifolia) w czasie kwitnienia tworzy piękną fioletowo-niebieską mgiełkę wśród zieleni. Jest rośliną końca lata, ponieważ kwitnie w sierpniu i wrześniu, kiedy większość krzewów czy bylin już przekwitła. Może stanowić uzupełnienie rabat, na których potrzebny jest kolor fioletowo-niebieski, ponieważ kwitnie właśnie po szałwii omszonej i lawendzie.

perowskia łobodolistna, fot. oazazieleni.pl

perowskia łobodolistna, fot. oazazieleni.pl

Roślina jest podkrzewem do wysokości około 1,2 m, który częściowo drewnieje. Część nadziemna często przemarza zimą, jednak szybko odrasta wiosną. Dobrze jest przed zimą okryć rośliny warstwą liści albo kory, a wiosną krótko przyciąć na wysokość do 10-20 cm.

Gatunek wprost idealny na tereny suche w miejsca nasłonecznione. Gleba musi być przepuszczalna, ponieważ roślina nie znosi zastoisk wody. Roślina jest miododajna, wabi pszczoły i motyle.

Rewelacyjnie wygląda w dużych grupach  posadzona w sąsiedztwie drzew i krzewów o dużych zielonych liściach albo na rabatach. Ciekawie wygląda luźna grupa brzóz obsadzona perowskią.

Gdzie sadzimy fioletowe mgiełki?

Szałwia, lawenda i perowskia rewelacyjnie wyglądają na rabatach żwirowych w sąsiedztwie juki karolińskiej czy kosodrzewiny. Koniecznie powinny rosnąć w miejscu słonecznym, gdzie najpiękniej kwitną. Gleba musi być przepuszczalna, ponieważ nie tolerują zastoisk wody. 

Połączenia kolorów

Najbardziej lubię połączenie fioletowych kwiatów z delikatnym różem i bielą. Czyli obok filetowych kwiatów pasują również: białe albo różowe odętki wirginijskie, jeżówki purpurowe, fioletowe czosnki ozdobne, białe juki karolińskie. 

Szałas z fasoli - dzieci na działce

szałas, fot. oazazieleni.pl

Wiosną zastanawiałam się nad nowymi realizacjami na działce, które będą również atrakcyjne dla dzieci. Rozwiązaniem łączącym przyjemne z pożytecznym jest szałas obrośnięty fasolą. Pozwala on na uprawę ulubionych odmian fasoli tycznej i jest również niezwykłym domkiem dla dzieci, które przecież uwielbiają spędzać lato w ogrodzie i na działce, a dobre kryjówki i schronienia są zawsze poszukiwane.

szałas I etap, fot. oazazieleni.pl

Realizację mojego tegorocznego domku rozpoczęłam już w kwietniu, kiedy to wkopałam tyczki do fasoli nadając konstrukcji charakterystyczny stożkowaty kształt. Stelaż obwiązałam sznurkiem, aby ułatwić fasoli wspinaczkę wzdłuż ścianek. Dla zwiększenia komfortu użytkowania mój szałas ma wejście i wyjście. Chciałam tym uniknąć przepychanek przy jedynym wejściu. Dno przyszłego szałasu wysypałam grubą warstwą kory, aby nie siedzieć bezpośrednio na ziemi. Dzieci oczywiście pytały, kiedy pokryję całość jakimś materiałem, żeby uzyskać indiańskie tipi, ale ja planowałam coś innego... 

Na początku maja wysiałam kilka odmian fasoli tycznej, m. in. fasolę wielokwiatową 'Piękny Jaś' i fasolę szparagową tyczną  'Blauhilde'. Piękny Jaś to klasyczna i powszechnie spotykana odmiana na suche nasiona, natomiast 'Blauhilde' jest odmianą szparagową o fioletowych strąkach. Pogoda jednak nie sprzyjała szybkiemu kiełkowaniu, ponieważ początek maja był zimny, a później zrobiło się bardzo sucho. 

fasola tyczna szparagowa 'Blauhilde', fot. oazazieleni.pl

Dopiero w czerwcu szałas był w połowie porośnięty, a na początku lipca już gotowy do zabawy. Rozpoczęliśmy nawet zbiory fasoli szparagowej. 

szałas z fasoli, fot. oazazieleni.pl

Świdośliwa - ozdobne i owocowe drzewko

Świdośliwy rosną w Ameryce Północnej, Europie i Eurazji. Jak podaje Seneta sadzone były od XVIII w. w krajach Europy zachodniej jako drzewa rodzynkowe. Owoce te zbierali również Indianie. U nas są to nadal rośliny mało znane, jednak ich popularność z roku na rok wzrasta. 

świdośliwa Lamarcka, fot: oazazieleni.pl

Świdośliwa Lamarcka jest wysokim krzewem albo niskim drzewkiem dorastającym do kilku metrów wysokości. Liście są okrągławe albo jajowate o charakterystycznie piłkowanych brzegach. Krzewy wiosną w czasie kwitnienia wyróżniają się już z daleka, kiedy to ich pędy są obsypane drobnymi, białymi kwiatkami. Dodatkowo młode listki mają wtedy oryginalne miedzianobrązowe zabarwienie. Pod koniec czerwca dojrzewają kuliste bordowo-fioletowe owoce o średnicy 6-8 mm. Wyglądem i smakiem przypominają one borówki amerykańskie. Najlepiej smakują oczywiście na surowo prosto z krzaczka. 

świdośliwa Lamarcka w czasie kwitnienia, fot. oazazieleni.pl

świdośliwa Lamarcka - fot.oazazieleni.pl

Zastosowanie

Świdośliwę często spotykamy jako roślinę ozdobną sadzoną w miastach, ponieważ bardzo dobrze rośnie w trudnych warunkach. Jest odporna na suszę, zanieczyszczenia powietrza i gleby, a także bardzo niskie temperatury. Świdośliwy z powodzeniem mogą być sadzone również w donicach. Mają one pokrój krzewiasty i w odpowiednio dużej donicy (o średnicy albo boku około 1 m) wyglądają bardzo proporcjonalnie. Świdośliwy możemy sadzić pojedynczo jako rośliny soliterowe, a także w małych malowniczych grupach. Czasem spotykamy je również jako wysokie, naturalistyczne żywopłoty. Na pewno warto posadzić je w tej roli przy ogrodzeniu działki zamiast pospolitych tujek. Uzyskamy wtedy gęsty i efektowny żywopłot, a do tego rośliny obdarują nas pysznymi owocami. 

Uprawa

Gatunek ten najlepiej rośnie w lekko kwaśnym podłożu. Nie ma jednak specjalnych wymagań. Rośliny nie są często atakowane przez szkodniki, czasem jednak na liściach pojawia się mączniak prawdziwy. 

Owoce

Owoce w smaku przypominają borówki amerykańskie. Najlepiej smakują na surowo. Będą też świetnym dodatkiem do lekkich letnich deserów na bazie jogurtu, lodów oraz jako owoce w tortach. 

owoce świdośliwy, fot. oazazieleni.pl

Więcej o ciekawych roślinach jagodowych znajdziecie w ostatnim numerze Garden&Trends oraz na stronie. Podaję tam również sprawdzone przepisy na przepyszne letnie desery. 

Źródło:

- "Dendrologia" - W. Seneta, J. Dolatowski